تاريخ : يك شنبه 5 خرداد 1387

رنجنامه ایران خودرو

ظاهرا کش و قوس میان سازمان بهینه سازی مصرف سوخت و ایران خودرو تمامی ندارد، چرا که پس از حرف و حدیث های به وجود آمده در ماجرای نصب برچسب سوخت، این بار موضوع یارانه های اختصاص یافته به خودروسازان برای دوگانه سوز کردن محصولاتشان مرکز ثقل اختلافات این دو قرار گرفته است. به نحوی که ایران خودرویی ها معتقدند در این زمینه مورد اجحاف واقع شده اند و سازمان بهینه سازی نیز این ادعا را شلوغ بازی آنها عنوان می کند.

آغاز این داستان به آنجا برمی گردد که سازمان بهینه سازی به عنوان نماینده وزارت نفت مکلف شد 250میلیارد تومان یارانه اختصاص یافته برای دوگانه سوز کردن 400هزار خودرو را بین مجریان این طرح تقسیم کند.
این در حالی است که سهم ایران خودرو، برای دوگانه سوز کردن خودروها 137هزار دستگاه، سازمان بهینه سازی 120هزار دستگاه، سایپا و سایر خودروسازان نیز 143هزار خودرو بود، هر چند که در ابتدای امر مبلغ اختصاص یافته به هر خودروی دوگانه سوز شده، 700هزار تومان در نظر گرفته شده بود؛ اما اخیرا این مبلغ از سوی سازمان بهینه سازی تغییر یافته و به 625هزار تومان کاهش پیدا کرده است.
درواقع سازمان بهینه سازی طی اقدامی و به دور از در نظر گرفتن میزان دقیق هزینه موردنیاز برای دوگانه سوز کردن هر خودرو به صورت مجزا و تفکیک شده، 250میلیارد تومان تخصیص یافته را به 400هزار خودرویی که می باید دوگانه سوز می شدند تقسیم کرده و بدین ترتیب سهم هر خودرو 625هزار تومان تعیین شده است.
این در حالی است که ایران خودرویی ها اعتقاد دارند هزینه دوگانه سوز کردن محصولاتشان خیلی بیشتر از 625هزار تومان بوده و در برخی خودروها حتی بیش از دوبرابر مبلغ یاد شده هزینه روی دست آنها می گذارد و در عوض سایر خودروسازها و حتی خود سازمان بهینه سازی، مبالغ کمتری را صرف این کار می کنند.
کیانوش پورمجیب، معاون مهندسی فرآیند تولید ایران خودرو در این زمینه به خبرنگار ما می گوید: ستاد تبصره 13 سابق، تعهد تولید 137هزار دستگاه خودروی دوگانه سوز را بر عهده ایران خودرو گذاشت و طبق آن سازمان بهینه سازی نیز باید هزینه اختصاص یافته را در این زمینه به ما پرداخت می کرد.
این در حالی است که نامه نگاری ها و بروکراسی موجود سرنوشت دیگری را برای ایران خودرو رقم زد.
وی با اشاره به این که ایران خودرو هنوز 30میلیارد تومان از یارانه تخصیص یافته را دریافت نکرده است، افزود: ستاد تبصره 13 طی نامه ای به شرکت گاز خودرو (وابسته به سازمان بهینه سازی) ابلاغ کرد که اگر خودروسازان نتوانستند تا پایان شهریور 86 محصولات دوگانه سوز ناقص خود را تکمیل کنند، یارانه باقی مانده به آنها پرداخت نشود و بدین ترتیب شرکت ما که به دلایلی نتوانسته بود تعهدات خود را در مدت زمان مذکور عملی کند شامل این نامه نگاری درون سازمانی شده و از دریافت 30میلیارد تومان مابقی یارانه محروم ماند.
اظهارات پورمجیب در حالی است که مدیرعامل سازمان بهینه سازی چندی پیش این ادعای ایران خودرو را شلوغ بازی آنها عنوان کرده و گفته بود عدم پرداخت مابقی یارانه به این شرکت به دلیل تکمیل نبودن مدارک آنها در زمینه میزبان تولید و تعهدات باقیمانده در خصوص دو گانه سوز کردن محصولاتشان است.
در حالی که سایپا مدارک خود را به موقع ارسال کرده و یارانه اش نیز پرداخت شده است.
نابرابری در پرداخت یارانه ها
اما نحوه توزیع 250میلیارد تومان اختصاص یافته برای دوگانه سوز کردن 400هزار خودرو نیز در نوع خود کمی عجیب است.
چرا که طبق بررسی های انجام شده پرایدهای تولیدی سایپا که می باید دوگانه سوز به تولید می رسیدند برای هر دستگاه تنها 525هزار تومان هزینه روی دست این شرکت می گذاشت؛ در حالی که طبق گفته ایران خودرویی ها محصولات تولیدی این شرکت برای دوگانه سوز شدن هزینه بسیار گزافی را در بر دارد.
به نحوی که طبق اظهارنظر پورمجیب دوگانه سوز کردن بیشتر محصولات ایران خودرو تا حدود 950هزار تومان هزینه داشته و در موردی دیگر مبلغ صرف شده برای دوگانه سوز کردن هر دستگاه سمند به یک میلیون و 600هزار تومان می رسد که با یک حساب سرانگشتی و با استناد به همین گفته ها، سایپا برای تولید هر خودروی دوگانه سوز، 100هزار تومان سود کرده و در عوض ایران خودرو، با ضرر هنگفتی در این زمینه مواجه شده است. معاون مهندسی فرآیند تولید ایران خودرو در این زمینه می گوید: ما همان زمان که مبلغ 625هزار تومان به عنوان یارانه اختصاص یافته برای تولید هر خودروی دوگانه سوز در نظر گرفته شد، اعتراض خود را به سازمان بهینه سازی در این زمینه ابلاغ کردیم؛ اما معاون مدیرعامل این سازمان در پاسخ به اعتراض ما اظهار داشت که نمی خواهد چندان در پیچ و خم بحث های این چنینی میان خودروسازان کشور قرار گیرد و به همین دلیل، 250میلیارد تومان ذکر شده به طور مساوی بین 400هزار خودرو تقسیم می شود.
پورمجیب ادامه می دهد، ما نمی دانیم که مبنای این تصمیم گیری چگونه بوده و چرا به رغم هزینه های گزاف دوگانه سوز کردن محصولات ایران خودرو، باز هم همان 625هزار تومان برای هر دستگاه به این شرکت اختصاص یافت.
اظهارات پورمجیب در شرایطی است که جدای از درست یا غلط بودن نوع نامه نگاری ها و رد و بدل شدن وظایف بین دستگاه های ذی ربط در موضوع دوگانه سوز کردن خودروها، هم اکنون شرکت گاز خودرو، به عنوان متولی این امر به حساب می آید. بنابراین رفتار این شرکت با خودروسازان کاملا جلوه حقوقی دارد و اعتراض به آن وارد نیست. این موضوع را پورمجیب نیز تایید کرده و می گوید: ایران خودرو به این مساله که هم اکنون باقیمانده یارانه اش (30میلیارد تومان) پرداخت نمی شود. چندان اعتراضی ندارد؛ چرا که به هر حال گاز خودرو نیز طبق قانون عمل می کند. اما حرف ما این است که نحوه توزیع 250میلیارد تومان اختصاص یافته به خودروهای دوگانه سوز، منطق کارشناسی نداشته و درست نیست.
29میلیارد طلب دیگر
ایران خودرو علاوه بر تقبل تعهد دوگانه سوز کردن 137هزار دستگاه خودرو، باید حدود 50هزار تاکسی دوگانه سوز نیز تحویل ستاد تبصره (13) سابق می داد. بنا بر گفته پورمجیب، این تعهد سال گذشته عملی و تاکسی های مذکور وارد ناوگان حمل و نقل عمومی شده اند. این در حالی است که این شرکت 29میلیارد تومان نیز در این زمینه از سازمان بهینه سازی طلبکار است.
وی در این باره تاکید می کند: ما برای تولید 50هزار تاکسی دوگانه سوز باید 49میلیارد تومان از سازمان بهینه سازی یارانه دریافت می کردیم؛ اما در حالی که ایران خودرو توانست سال گذشته تمامی تعهدات خود را در این زمینه عملی کند، تنها اواخر سال 86، 20میلیارد تومان به ما پرداخت شد و هم اکنون 29میلیارد تومان دیگر از این سازمان طلب داریم.
با توجه به اظهارات معاون مهندسی فرآیند تولید ایران خودرو از یک سو و نحوه برخورد سازمان بهینه سازی و ستاد تبصره (13) سابق از سوی دیگر، شاید بتوان این گونه برداشت کرد که طرح دوگانه سوز کردن 400هزار خودرو، جدای از آنکه سودی نصیب سایپا کرده است، در عوض ایران خودرو در این زمینه متضرر شده و هم اکنون این شرکت نمی تواند طلب خود را وصول کند.
هرچند که در هر صورت و طبق گفته پورمجیب، بزرگترین خودروساز خاورمیانه فکر جبران ضرر خود را کرده و از منابع مختلف دیگری با سازمان بهینه سازی بی حساب می شود اما در هر صورت با بروکراسی بیش از حد و اقدامات غیرکارشناسانه نمی توان طرح های بزرگ همچون دوگانه سوز کردن 400هزار خودرو را با رضایت طرفین به پایان رساند.
این در حالی است که طبق اظهارات پورمجیب هنوز 70هزار دستگاه خودروی دوگانه سوز ایران خودرو فاقد کیت و مخزن بوده و ناقص است.