تاريخ : دوشنبه 15 مهر 1387

شيوخ « خليج فارس » اهرم توسعه آلومينيوم را كشيدند فرصت طلايي براي صنعت خاكستري ايران

آيا صنعت آلومينيوم ايران مي تواند از فرصت به وجود آمده استفاده كند. اكنون غول هاي آلومينيوم، توسعه اين صنعت را در كشورهاي حاشيه خليج فارس به حالت تعليق در آورده اند.

متال بولتن در جديدترين شماره خود، از انصراف شركت هاي بزرگ آلومينيوم براي توسعه فلز خاكستري خبر داده است. علت اين امر آن طور كه «متال بولتن» به نقل از شيوخ خليج فارس آورده، استفاده از گاز طبيعي در صنايع ديگر براي دستيابي به سود مضاعف است. در حالي كه سه سال پيش كارشناسان اعتقاد داشتند، در آينده ظرفيت توليد آلومينيوم در خاورميانه و چين توسعه قابل توجهي خواهد يافت، امروزه عقيده آن كارشناسان رنگ باخته و نگاه ها به استفاده از گاز طبيعي در صنايع ديگر دوخته شده است.
چشمك صنايع شيميايي
به نوشته اين نشريه، دولت امارات اكنون ترجيح مي دهد
گاز طبيعي را براي سرمايه گذاري در صنايع پرسود نظير مواد شيميايي، كود كشاورزي و صنايع مرتبط با گاز طبيعي مايع به جريان اندازد.
پيشرفت در تكنولوژي ال.ان.جي دسترسي به آن را براي بازار جهاني آسان تر كرده، طوري كه مشتريان آسيايي پول بيشتري براي گاز طبيعي خرج مي كنند. در اين شرايط پيش بيني ها نشان داده، بازار انرژي در كشورهاي عرب تا سال 2020 با بيش از 46درصد رشد تقاضا مواجه خواهد شد.
طرح 3ميليارد دلاري دبي در كما
دو ماه پيش نيز آلكان (آلومينيوم كانادا) كه از غول هاي صنايع آلومينيوم جهان محسوب مي شود، هشدار داده بود، طرح 3ميليارد دلاري خود را در دبي كنار مي گذارد. آن شركت علت در پيش بودن چنين تصميمي را نبود برق كافي براي توليد آلومينيوم عنوان كرده بود. پروژه فوق قرار بود با سرمايه گذاري مشترك دولت ابوظبي به اجرا درآيد، اما امروزه تامين برق آن به علت كمبود و گراني گاز به مانعي بزرگ تبديل شده است.
اين در حالي است كه كشورهاي عضو اتحاديه عرب در دوازدهمين كنفرانس آلومينيوم در سال 2006 اعلام كردند، در نظر دارند 25ميليارد دلار در صنعت آلومينيوم سرمايه گذاري كنند طوري كه تنها عربستان 10ميليارد دلار از اين رقم را تقبل خواهد كرد.10ميليارد دلار ديگر نيز توسط ديگر شيخ نشين هاي حاشيه خليج فارس سرمايه گذاري خواهد شد. اين برنامه ها به سبب آن شكل گرفته بود كه با افزايش تقاضا در دهه آتي توليد شمش آلومينيوم به دو برابر رقم فعلي مي رسد. در سال گذشته توليد اين فلز به 32ميليون تن رسيد.
اين در حالي است كه كشورهاي حوزه آمريكاي شمالي و اروپاي غربي به سبب آلودگي اين صنعت براي محيط زيست و نيز گراني هزينه برق، همزمان به كاهش توليد آلومينيوم روي آورده اند. در حال حاضر نزديك به نيمي از هزينه هاي توليد آلومينيوم معطوف به انرژي (برق) است.
كارشناسان مي گويند دو عامل فوق سبب مي شود تا سال آينده (2009) 5/6ميليون تن از ظرفيت ها از مدار توليد خارج شود.
خبرنگار ما مي نويسد حال سوال اين است كه آيا ايران با دراختيار داشتن گاز براي توليد برق و نيز موقعيت استراتژيك آب هاي خليج فارس، مي تواند از فرصتي كه كشورهاي ديگر خلق كرده اند، بهره كافي ببرد.
طبق برنامه چهارم توسعه قرار است ظرفيت توليد آلومينيوم به 660هزار تن برسد. اگر چه طي 4دهه اخير تنها 230هزار تن ظرفيت ايجاد شده است با اين حال امسال وزارت صنايع و معادن و در راس آن ايميدرو وعده داده ظرفيت توليد فلز خاكستري را به 550هزار تن يعني 2برابر ظرفيت 40 سال اخير ارتقا دهد.
طرح هاي 147هزار تني هرمزآل و توسعه المهدي، نوسازي ايرالكو، در كنار پروژه هايي در كرمان و خراسان رضوي (سبزوار) نويدبخش دوره اي جديد در صنعت آلومينيوم ايران است. در اين ميان تنها با ورود هرمزآل به مدار توليد، ظرفيت فعلي حدود 150هزار تن افزايش مي يابد.
مرتضي مرجاني مديرعامل ايرالكو با اشاره به تغيير نگرش شيوخ خليج فارس به خبرنگار ما گفت: ايران مدت ها است كه برنامه توسعه اي خود را تعريف كرده و در آن مسير در حركت است. مرجاني تاكيد كرد: بعيد است ايران نيز همچون آن كشورها گاز را تنها معطوف به صنايع پرسود كند چراكه گاز طبيعي فراوان، استفاده آن در صنايع آلومينيوم (براي توليد برق) را توجيه پذير مي كند.
تاثير قيمت
وي در عين حال عامل موثر در اين صنعت را قيمت و تقاضاي جهاني مي داند.
به گفته وي اگر امسال و سال هاي آتي با افزايش عرضه همراه باشيم قيمت هاي آلومينيوم در مسير سراشيبي قرار مي گيرد. چراكه اكنون آمريكا و چين مصرف خود را از دست داده اند. از آن مهم تر ركود بخش مسكن آمريكا است كه مصرف اين فلز را كاهش داده است. وي ادامه داد: عوامل فوق باعث شد بهاي هر تن شمش آلومينيوم از متوسط 2700 دلار سال گذشته به 2200 دلار روزهاي جاري برسد و اين خود در تصميم گيري كشورهاي همجوار و سرمايه گذاران موثر است.
وي در پايان سخنانش گفت: اعتقاد دارم تسريع در اجراي طرح هاي توسعه اي بتواند فرصت مناسبي را براي صنعت آلومينيوم ايران خلق كند.