تاريخ : پنج شنبه 7 شهريور 1387

هزينه هاي غذايي در ماه مبارك رمضان

ماه ها زنجيروار از پس يكديگر مي آيند. روزها و شب هايي متفاوت از هم آنچه در همه ماه ها هست و گريزي نيست از آن، تامين نيازهاي روزمره غذايي است. سه وعده غذا براي هر انسان در هر شبانه روز!

دوازده ماه در 365روز كه مي شود 1095 وعده غذا در طول سال. آرامش و استراحتي نياز است براي اين دستگاه گوارش آدمي و بيجا نبوده كه در اسلام انسان را به روزه گرفتن تكليف كرده اند. براي خودش و سلامتي كه از پس آن ماه هاي ديگر سال همراه او خواهد بود.
اينجا بنا نيست درس اخلاق گفته شود و هر كس به موازات حق آزادي، مختار بر امور شخصي است.
اما آنچه در مورد روزه و ماه رمضان قابل توجه است اينكه پزشكان عصر حاضر و مسلط بر دانش و علم نوين، نه تنها اين امر را نهي نمي كنند، بلكه آن را در راستاي تعالي جسمي و روحي انسان (كاهش اضطراب و استرس هاي دنياي امروز، افزايش اعتماد به نفس، افزايش تمركز روحي و فكري و غيره) تلقي مي كنند.
گذشته از اينها، روزه به عنوان يك سنت، مورد توجه بسياري از خانواده هاي ايراني است.
هرچند كه به گونه اي عجيب بركات و نعمات بر اين ماه مبارك سايه مي افكند و اهالي اقتدارگر به اين آيين، آن را به عينه لمس كرده اند، اما در شرايط امروز كه بخش قابل توجهي از اقتصاد تحت اختيار دولت است، فراواني و ارزاني كالاهاي موردنياز مردم معناي ديگري مي يابد.
وقتي يك كيلو مرغ 3200تومان مي شود در حالي كه حقوق بيشتر مردم افزايش چنداني نمي يابد، ديدگاه ها متفاوت مي شود.
به عنوان مثال اگر يك خانواده 5نفره تصميم بگيرد براي يك وعده غذايي چلومرغ صرف كند، يك كيلو و نيم مرغ نياز هست كه هزينه آن 5هزار تومان مي شود.
با احتساب هزينه ساير مواد همچون برنج (متوسط 2500تومان)، زرشك، زعفران، روغن، رب، هويج، آبليمو، سيب زميني و غيره هزينه كل حداقل 10هزار تومان مي شود.
از طرف ديگر هر ماه از جمله ماه مبارك رمضان خانواده ها ناچارند 60وعده غذايي (نهار يا شام) به جز صبحانه يا افطاري تدارك ببينند.
چنانچه براي همين خانواده 5 نفره به طور متوسط 5هزار تومان براي هر وعده غذايي در نظر بگيريم براي يك ماه مي شود 300هزار تومان هزينه غذا، و اگر مواد مورد نياز را كمي ارزان تر در نظر بگيريم 200هزار تومان هزينه غذاي يك خانواده 5نفره در ماه حتمي است. مگر اينكه محاسبه ما محدود شود به خانواده هايي كه ناچار شده اند غذاهاي مغذي و ويتامين دار را از سبد غذايي روزانه خود حذف كنند و در نتيجه به مصرف غذاهاي كم كيفيت، كم انرژي و كم كالري روي آورند كه در چنين حالتي، هزينه غذايي ممكن است به 100هزار تومان هم برسد.
در چنين شرايطي، دور از انتظار هم نخواهد بود كه مردم از نظر فكري و جسمي تعادل نداشته باشند، بنيه روحي افراد تضعيف شود و با كمترين فشارهاي روزمره زندگي از كوره در روند و دست به كارهاي خطر آفرين زنند.
شايد گفته شود مردم در گذشته با كمترين مصارف غذايي و در برابر فعاليت هاي سخت از قدرت جسمي و روحي بالاتري برخوردار بودند در حالي كه امروزه به رغم توليدات غذايي نوين باز با كاهش قواي روحي و جسمي و افزايش بيماري ها مواجهيم آن هم در شرايطي كه بيشتر فعاليت ها پشت ميزي شده است.
هر چند نمي خواهيم در اين بحث وارد شويم و دلايل وقوع چنين امري را بررسي كنيم، اما واقعيت اين است كه مواد غذايي امروز طبيعت گذشته خود را ندارند و در واقع صنعتي و مصنوعي شده است.
گراني مواد غذايي در طول سال و بيشتر در روزهاي پرمصرف برخي خانواده ها را با مشكل مواجه ساخته است.
دولت براي 5/6ميليون كارمند خود سبد غذايي ماه رمضان تدارك ديده است، اما براي 5/63ميليون مردم ديگر فكري نكرده است.
البته قرار نيست دولت به شخصه وارد عمل شود و سبد غذايي براي آحاد ملت فراهم كند كه اين امر ضد اقتصاد مردم سالار است، اما مي تواند به طرق ديگر شرايط را براي دسترسي ارزان مردم به كالاها فراهم سازد؛ هر چند كه اين مساله مسيري طولاني و هدفمند مي طلبد.
متاسفانه به رغم تجربه چند ساله در مورد كمبود برخي كالاها همچون گوشت، اما هنوز انديشه اي اساسي براي آنها در نظر گرفته نشده است و نوسانات قيمتي در مواجهه با افزايش تقاضا گوياي اين واقعيت است.
تثبيت قيمت كالاها توسط دولت (نظير آنچه در قضيه شير اتفاق افتاد) توليدكنندگان را با چالش هايي اساسي مواجه مي سازد؛ چرا كه آنها نمي توانند در برابر افزايش هزينه مواد اوليه و در نتيجه افزايش قيمت تمام شده كالاي خود را افزايش ندهند.
از سوي ديگر نيز مردم در برابر افزايش قيمت يك كالا با مشكلاتي مواجه مي شوند و در واقع، تا زماني كه درآمد مردم و به تبع آن قدرت خريد مردم افزايش نيابد اتخاذ اين گونه راهكارها مي تواند چند صباحي برخي مسائل را لاپوشاني كند، اما در بلند مدت چاره ساز نخواهد بود.