تاريخ : سه شنبه 1 مرداد 1387

دبير شوراي عالي امنيت ملي خبر داد : تلفيق دوايده در مذاكرات هسته اي

ادعاي رايس: مذاكرات جدي نبوده است
دنياي اقتصاد - كاندوليزا رايس وزير امور خارجه آمريكا كه به تازگي به دليل اعزام ويليام برنز معاون خود به مذاكرات ژنو از سوي برخي رسانه ها و محافل آمريكا مورد ملامت قرار گرفته است، در اولين واكنش رسمي خود به دور جديد مذاكرات ايران و كشورهاي 1+5 گفت كه اين مذاكرات جدي نبوده است.

تلاش آمريكا براي بي ثمر جلوه دادن مذاكرات ژنو
جليلي از تلفيق ايده ايران و غرب خبر داد
دنياي اقتصاد – كاندوليزا رايس وزير امور خارجه آمريكا كه به تازگي به دليل اعزام ويليام برنز معاون خود به مذاكرات ژنو از سوي برخي از رسانه ها و محافل آمريكا مورد ملامت قرار گرفته است، در اولين واكنش رسمي خود به دور جديد مذاكرات ايران و كشورهاي 1+5 گفت كه اين مذاكرات جدي نبوده است. اين در حالي است كه طي روزهاي گذشته خاوير سولانا، رييس سياست خارجي اتحاديه اروپايي و نماينده كشورهاي يادشده در مذاكرات با ايران بارها نشست ژنو را سازنده و مثبت خوانده اند. افزون بر اين، سعيد جليلي، نماينده مقام معظم رهبري در شوراي عالي امنيت ملي و دبير اين شورا به عنوان رييس هيات مذاكره كننده طرف ايراني نيز بر سازنده و جدي بودن اين نشست بارها و از جمله در بدو ورودش به ميهن تاكيد كرده و حتي بي درنگ پس از اين مذاكرات و پيش از عزيمت به سوي كشورمان در تركيه با وزير امور خارجه اين كشور ديدار و گفت و گو كرد. اين گفت و گو نيز مي تواند مهر تاييدي بر جدي بودن نشست ژنو قلمداد شود، به ويژه اينكه طي روزها و هفته هاي گذشته تركيه تلاش موثري براي «تسهيل مذاكرات ميان ايران و غرب» كرده است.
جليلي بامداد دوشنبه در بدو ورود به فرودگاه بين المللي امام خميني (ره) در جمع خبرنگاران گفت: در مصاحبه مشترك با آقاي سولانا مطرح كرديم كه روي ايده مشترك براي ادامه گفت و گوها كار مي كنيم. اين نگاه ما است و از چنين ديدگاهي استقبال مي كنيم، آنها هم در اجلاس اين نگاه را مورد توجه قرار دادند و از آن استقبال كردند و فكر مي كنم در ادامه مذاكرات مي توانيم كار را با توافق و تفاهم جلو ببريم.
دبير شوراي عالي امنيت ملي ايران فضاي اجلاس ژنو و مذاكرات را سازنده و روبه جلو توصيف كرد و گفت: اين اجلاس به اين منظور برگزار شد كه درباره چگونگي مذاكرات، ساختار، ادامه و زمان بندي آن با يكديگر به توافق برسيم.
وي افزود: در اين اجلاس با ابتكار عمل وارد شديم كه در برابر پيشنهاد آنها و Nonpaper (نقشه راه) كه ارائه كرده بودند، پيشنهادي مشخص براي ادامه كار با رويكردي سازنده ارائه كرديم كه مورد توجه واستقبال طرف مقابل واقع شد.
وي تصريح كرد: درباره اينكه چگونه كار را ادامه دهيم در اين اجلاس مباحث خوبي صورت گرفت.
جليلي اضافه كرد: جمهوري اسلامي ايران در اين مذاكرات نشان داد علاوه بر پاسخ به نامه شش كشور درباره ساختار مذاكرات داراي ايده روشن و طرح مشخص است.
نماينده مقام معظم رهبري در شوراي عالي امنيت ملي افزود: يك ايده آنها ارائه كرده بودند، در اجلاس ژنو هم ما يك ايده ارائه كرديم؛ به طور منطقي بايد اين دو ايده با هم تلفيق شود و براساس نكات مشترك آنها، بتوانيم به يك ايده مشترك براي ادامه مذاكرات دست يابيم. جليلي افزود: اين آن چيزي بود كه در اجلاس ژنو به صورت مشخص روي آن به شكل عملي توافق شد. وي ادامه داد: از اينكه فضاي ژنو و فضاي حاكم بر مذاكرات يك فضاي سازنده و رو به جلو بود، استقبال مي كنيم.
وي خاطرنشان كرد: درباره چگونگي ادامه كار تفاهم كرده بوديم براساس مشتركات دو بسته پيشنهادي كار را ادامه دهيم. دبير شوراي عالي امنيت ملي يادآور شد: در سفر سولانا به تهران، آنها يك Nonpaper ارائه و پيشنهاد خود را مبني بر اينكه مذاكرات چگونه مي تواند ادامه پيدا كند در يك صفحه ارائه كرده بودند، ما نيز اعلام كرديم بسته پيشنهادي، نامه و Nonpaper ارائه شده را به دقت مطالعه و بررسي خواهيم كرد و برپايه بسته پيشنهادي خود و مشتركات دو بسته، درباره چگونگي ادامه كار، پيشنهاد مشخص خود را ارائه مي كنيم و همانطور كه قول داده بوديم، در نخستين فرصت پاسخ آن نامه را داديم.
جليلي فضاي اجلاس ژنو و مذاكرات را سازنده و روبه جلو توصيف كرد و افزود: ما با رويكردي مثبت به اين اجلاس وارد شديم، زيرا نگاهمان را درباره اين مذاكرات راهبردي و دراز مدت مي دانيم و لازمه آن اين است كه براي يك كار راهبردي و يك كار دراز مدت بريك مبناي صحيح، مستحكم و مورد توافق دو طرف عمل شود كه بر اين مبنا قرار شد دو طرف روي ايده هاي ارائه شده به منظور ادامه مذاكرات و چگونگي ساختار آن بررسي و اعلام نظركنند.
وي در پاسخ به سوالي درباره حضور نماينده آمريكا در اجلاس ژنو گفت: ما با يك رويكرد سازنده در مذاكرات وارد شديم، ديدگاه هاي خود را ارائه كرديم، متقابلا اعضاي پنج به علاوه يك ديدگاه هاي خود را بيان كردند و نوعا ديدگاه ها سازنده و رو به جلو بود و بايد در ادامه ببينيم اين موضوع و مباحثي كه بوده، مورد توجه قرار مي گيرد يا نه؟
نماينده مقام معظم رهبري در پاسخ به سوالي درباره مطرح كردن اين مطلب از سوي برخي كشورها كه در موضوع هسته اي ايران تنها دو راه همكاري يا برخورد وجود دارد، گفت: ما نيز اين مطلب را در مذاكرات ژنو مطرح كرديم كه به هرحال اين گزينه هايي است كه در مقابل همه قرار دارد.
جليلي افزود: ما اعلام كرديم كه بايد مشخص شود آيا نگاه مبتني بر همكاري، تعامل سازنده و توجه به نگراني هاي مشترك مبناي مذاكرات است يا اينكه نگاه غيرسازنده مي تواند وجود داشته باشد.
به گزارش واحد مركزي خبر، جليلي در پاسخ به سوال ديگري درباره اينكه منظورتان از ادامه گفت وگوها درچارچوب كشورهاي 1+6 بهتر از كشورهاي 1-7 است، چيست؟ گفت: اين مساله فراتر از گفت وگوهاي صورت گرفته بود، ما بحثمان اين است كه امروز براي بسياري از موضوع ها و مسائل منطقه اي و بين المللي كه ساليان سال به صورت بحران يا مسائل مزمن در آمده است، بايد بررسي كنند كه آيا 1-7 مي تواند اينها را به فرجام برساند يا 1+6؟
نماينده مقام معظم رهبري در شوراي عالي امنيت ملي در پاسخ به اين سوال كه آيا در اجلاس ژنو درباره تعليق هم صحبت شد يا خير، گفت: در اين اجلاس درباره تعليق هيچ صحبتي نشد و آنچه مطرح شد بحث هايي بود كه طرفين براي ادامه مسير ارائه كردند كه چگونه درباره ساختار، شكل و چگونگي مذاكرات به تفاهم برسند.
وي در پاسخ به سوال ديگري مبني بر اينكه مطرح شده است كه كشورهاي 1+5، دو هفته براي پاسخ كشورمان به جمهوري اسلامي ايران فرصت داده اند، گفت: ما توافق ابتدايي كرديم كه دو طرف ايده هاي ارائه شده را براي ادامه مذاكرات بررسي كنند و ظرف دو هفته دوباره بحث ها را ادامه دهيم.
مذاكرات هسته اي جليلي در تركيه
جليلي همچنين يكشنبه شب و پيش از ورود به كشورمان در استانبول با علي باباجان وزير امور خارجه تركيه ديدار كرد. توقف جليلي در تركيه در حالي انجام شد كه منوچهر متكي، وزير امور خارجه ايران نيز روز جمعه 28 تير به آنكارا سفر و با رييس جمهور، نخست وزير و وزير امور خارجه تركيه ديدار و گفت وگو كرده بود.پيش از سفر متكي به تركيه نيز استفان هادلي، مشاور امنيت ملي آمريكا با مقام هاي تركيه در روز پنج شنبه 27تيرماه سال جاري ديدار كرده بود.
ديروز علي باباجان، وزير امور خارجه تركيه اعلام كرد كه هم ايران و هم غرب از آنكارا خواسته اند تا براي تسهيل روند مذاكرات هسته اي تلاش كند.
به گزارش خبرگزاري مهر به نقل از خبرگزاري فرانسه، علي باباجان، در جمع خبرنگاران گفت: هيچ دليلي براي بدبيني درباره رسيدن به راه حل در پرونده هسته اي ايران وجود ندارد.
وزير امور خارجه تركيه اظهار كرد: هم جليلي و هم سولانا اعلام كرده اند كه تا چند هفته ديگر، مذاكرات خود را از سر خواهند گرفت و ما تا آن تاريخ به ارتباطات خود با هر دو طرف ادامه مي دهيم. اين درخواستي است كه از جانب هر دوي آنها (ايران و غرب) مطرح شده است. ما در اين مذاكرات وساطت نمي كنيم، بلكه نقش آنكارا در اين ميان فقط تسهيل مذاكرات ميان ايران و غرب است.
باباجان با بيان اينكه شكاف عميقي از بي اعتمادي ميان ايران و غرب در پرونده هسته اي وجود دارد، خاطر نشان كرد: تركيه تلاش مي كند تا هرگونه برداشت غلط را بر طرف و امكان رسيدن به فهمي بهتر بر اساس منافع مشترك را آسان تر كند.
ادعاي رايس
اگرچه هم جليلي و هم سولانا بر سازنده بودن مذاكرات ژنو تاكيد كرده اند و سفر بي درنگ جليلي به تركيه را با توجه به سخنان علي باباجان مي توان نشاني از جدي بودن اين مذاكرات ارزيابي كرد، اما كاندوليزا رايس وزير امور خارجه آمريكا مدعي شد كه ايران در مذاكرات ژنو درباره برنامه هسته اي جدي نبوده است. رايس، روز دوشنبه در اولين اظهارات رسمي درباره نشست ژنو ادعا كرد كه ايران به نمايندگان آمريكا و پنج كشور ديگر جواب سر بالا داده است.
به گزارش خبرگزاري آسوشيتدپرس، رايس گفت كه هر شش كشور درباره مهلت دو هفته اي ايران براي اعلام موافقت درباره توقف كوتاه مدت فعاليت هاي هسته اي و آغاز مذاكرات يا روبه رو شدن با تحريم ها جدي هستند. در نشست ژنو آمريكا براي اولين بار سياست بلندمدت خود را تغيير داد و ديپلماتي عالي رتبه را بر سر ميز مذاكرات حاضر كرد.
وي گفت: سعيد جليلي، مذاكره كننده ارشد هسته اي ايران به جاي ارائه پاسخي مستقيم حرف هايي پراكنده و «گفت وگوهاي كوتاه درباره فرهنگ» را تحويل داده است. رايس به خبرنگاراني كه همراه او به امارات سفر مي كردند، گفت: ما انتظار داشتيم پاسخ ايران را بشنويم، اما مانند دفعات بسيار ديگر در رابطه با ايراني ها، آنچه مطرح شد جدي نبود.
وي افزود: اكنون زمان آن است كه ايراني ها پاسخي جدي ارائه كنند. وزير امور خارجه آمريكا ادامه داد: آنها نمي توانند همين طور ادامه دهند، تعلل كنند و گفت وگوهاي كوتاهي درباره فرهنگ داشته باشند، بلكه بايد تصميم بگيرند. رايس در حالي اين اظهارات را بيان كرده است كه خاوير سولانا، رييس سياست خارجي اتحاديه اروپايي در نشست خبري مشترك با جليلي در ژنو مذاكرات را سازنده و مثبت خواند.
رايس گفت: اگر ايران ظرف دو هفته به صورت مثبت پاسخ ندهد، مي تواند اواخر اوت يا در سپتامبر در انتظار تحريم هاي بيشتر آمريكا و اتحاديه اروپايي باشد و پس از آن نيز با قطعنامه چهارم تحريم در شوراي امنيت روبه رو شود. وي افزود: ظرف دو هفته خواهيم ديد كه ايران چه اقدامي خواهد كرد، اما فكر مي كنم كه اكنون روند ديپلماتيك با نوع جديدي از انرژي روبه رو شده است.
وزير امور خارجه آمريكا گفت: اگر آنها تصميم به تعليق نگيرند، آن گاه ما در موقعيتي خواهيم بود، كه بايد به شوراي امنيت باز گرديم.
رايس افزود : تماس هاي عالي رتبه ميان آمريكا و ايران بسيار نادر است و حضور برنز در مذاكرات ممكن است ايراني ها را گيج كرده باشد.
وي در عين حال به تغيير تاكتيكي در سياست آمريكا براي نشان دادن اتحاد ميان گروه 1+5 اذعان كرد. رييس ديپلمات هاي آمريكايي گفت: مهم است كه گهگاهي به ديپلماسي جان تازه اي بخشيده شود.
وي ادامه داد: فكر مي كنم اين واقعيت كه ما (برسر ميز مذاكره) رفتيم ممكن است اندكي ايراني ها را متعجب كرده باشد و آنها واكنش نداشتند كه به كسي اطميناني بدهد. رايس در پاسخ به اين سوال كه آيا برنز و ديپلمات ديگري از آمريكا در دو هفته آينده براي شنيدن پاسخ ايران حاضر خواهد شد، اين مساله را رد كرد و گفت: فكر مي كنم ما براي اينكه نشان دهيم آمريكا جدي است و به شركاي مان اطمينان دهيم كه جدي هستيم به قدر كافي اقدام كرده ايم.
وي با اشاره به اقدام شوراي امنيت سازمان ملل متحد در تصويب سه قطعنامه عليه ايران امكان وقوع هر گونه «اقدام قريب الوقوعي» را تا ماه آگوست منتفي دانست، اما احتمال افزايش فشارها بر ايران يا به قول خود اقدامات تنبيهي بيشتر عليه تهران را محتمل ارزيابي كرد. وي همچنين احتمال به كارگيري اقدامات يكجانبه واشنگتن عليه تهران با هدف انزواي بيشتر موسسه هاي مالي ايران را نيز محتمل دانست و گفت: روش ديپلماتيك ما در برابر ايران شامل دو گزينه است: اول مذاكره كه ما تمايل زيادي براي انجام اين مذاكرات داريم و ديگري احتمال به كارگيري اقدامات تنبيهي است كه اگر ايران به خواسته جامعه جهاني! پاسخ نگويد؛ ما به احتمال زياد اين اقدام را انجام خواهيم داد. اين در حالي است كه وزيران خارجه و مسوولان سرويس هاي امنيتي آمريكا، مصر، اردن، عراق و اعضاي شوراي همكاري خليج فارس ديروز با حضور كاندوليزا رايس، وزير خارجه آمريكا در ابوظبي پرونده هسته اي ايران را بررسي كردند.
به گزارش خبرگزاري فارس، منابع ديپلماتيك مصري پيش از برگزاري اين نشست به روزنامه الشرق الاوسط گفته بودند: در اين نشست كه موسوم به اجلاس گروه «6+3+1» است، بحث نفوذ ايران در منطقه در كنار برنامه هسته اي اين كشور مورد بررسي قرار مي گيرد. حسام زكي، سخنگوي رسمي وزارت خارجه مصر نيز گفته بود: هدف از اين نشست بحث و تبادل نظر درباره جديدترين وضعيت خليج فارس و نتايج مذاكرات ايران و غرب در ارتباط با پرونده هسته اي اين كشور است.
وي افزوده بود: انتظار مي رود وضعيت سياسي و امنيتي عراق در اين نشست مورد بحث و بررسي قرار بگيرد. برپايه اين خبر، اولين نشست وزيران خارجه و مسوولان سرويس هاي امنيتي آمريكا، مصر، اردن، عراق و شش كشور حاشيه جنوبي خليج فارس در سال 2007 در شرم الشيخ مصر برگزار شد. در آن زمان نشست مزبور به اجلاس گروه 6+2+1 مشهور شد، البته در آخرين نشست مسوولان سرويس هاي امنيتي اين گروه كه در آوريل گذشته در بحرين برگزار شد با پيوستن عراق به گروه مزبور موافقت كردند و از آن زمان به بعد اين بلوك سياسي و امنيتي به گروه 6+3+1 مشهور شد.
به گفته منابع ديپلماتيك از جمله اهداف تشكيل اين گروه سياسي و امنيتي مقابله با نفوذ ايران در منطقه است.