تاريخ : سه شنبه 23 مهر 1387

پرونده «مالیات بر ارزش افزوده» تا اطلاع ثانوی بسته شد / توافق برای بازگشایی بازار

فعالیت عادی بازار از سر گرفته شد
80 درصد بازار طلا دیروز باز بود
تصمیمات جدید به روایت رییس سازمان مالیاتی
عکس: دنیای اقتصاد، آکو سالمی.

پرونده مالیات بر ارزش افزوده تا اطلاع ثانوی بسته شد
توافق اصناف و سازمان امور مالیاتی برای بازگشایی بازار
گروه بازرگانی: دیروز پس از یک هفته اعتراض و اعتصاب، سرانجام آرامشی نسبی به بازارهای سنتی کشور برگشت و بازاریان ذی نفوذ که از قدرت تاریخی برخوردارند، توانستند به خواسته اصلی خود که همانا تعلیق اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده است، برسند.
دیروز رییس سازمان امور مالیاتی کشور رسما از تعلیق این قانون تا اطلاع ثانوی برای «اصناف» خبر داد اما تاکید کرد که تولیدکنندگان و صنعتگران همچنان باید مالیات خود را بپردازند.
علی اکبر عرب مازار در نشست مشترک اصناف با سازمان امور مالیاتی اعلام کرد: در پی ابلاغ قانون مالیات بر ارزش افزوده و اجرای آن از اول مهرماه متاسفانه مسائلی پیش آمد که جزو سیاست مالیاتی دولت و اصناف نبود.
معاون وزیر اقتصاد با بیان این که سازمان امور مالیاتی تعامل خوبی را با مودیان به ویژه اصناف از چند سال گذشته داشته است، اظهار داشت: بر این اساس سازمان امور مالیاتی هر سال مالیات مستقیم را با توافق اصناف دریافت می کند.
وی گفت: قبل از اجرای این قانون سازمان امور مالیاتی زیرساخت ها و اطلاع رسانی لازم را انجام داد و این گونه نبود که به یک باره از اول مهرماه قانون را اجرا کند.
عرب مازار با اشاره به اینکه ماهیت اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده، تدریجی و مرحله به مرحله است، افزود: ما در آگهی هایی که به چاپ رساندیم عنوان کردیم مرحله اول این قانون در حال اجرا است.
وی با بیان اینکه اصناف در مرحله اول اجرای این طرح قرار نداشتند، اظهار داشت: ابهاماتی به یکباره در جامعه ایجاد شد که غیر قابل پیش بینی بود.
عرب مازار افزود: اطلاع رسانی برای کلیه مودیان در حد لازم ارائه شد و دلیلی ندارد که بخواهیم قانون را بند به بند در تلویزیون برای مردم بخوانیم؛ چراکه هر شغلی دارای مالیات تخصصی خود است.
عرب مازار با تاکید بر اینکه تولیدکنندگان و فعالان اقتصادی با درآمد بالای 300میلیون در سال جزو گروه مرحله اول پرداخت مالیات بر ارزش افزوده هستند، اظهار داشت: کل کسانی که باید در مرحله اول برای پرداخت مالیات ثبت نام می کردند 40هزار نفر بودند که 36هزار نفر آنها تاکنون ثبت نام کرده اند.
رییس سازمان امور مالیاتی با بیان اینکه ماموران مالیاتی در هیچ خانه ای برای دریافت مالیات نرفته اند، ادامه داد: طی مذاکراتی که با اتحادیه ها انجام دادیم قرار شد تا برای اجرای این قانون در واحدهای صنفی دستگاه POS بگذارند تا اطلاعات را ثبت و ضبط کنند.
تولیدکنندگان همچنان مالیات می دهند
عرب مازار با اشاره به اینکه اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده متوقف نشده است و تولیدکنندگان در حال پرداخت این مالیات هستند، اظهار داشت: این نوع مالیات تنها در بخش اصناف تا زمانی که زیرساخت ها انجام نشود و اطلاع رسانی کامل صورت نگیرد اجرایی نمی شود؛ چرا که نمی توانیم کار نشدنی را اجرایی کنیم.
رییس سازمان امور مالیاتی با اشاره به اینکه مالیات بر ارزش افزوده سال 88 نیز مانند سال جاری خواهد بود، تصریح کرد: به همین دلیل نگرانی از این بابت وجود ندارد.
وی همچنین اعلام کرد: چنانچه اصناف از ضرایب مالیاتی متناسب با سود خود ناراضی هستند می توانند در مذاکره با وزارت بازرگانی میزان مصرف و فروش خود را مشخص و بر اساس آن مالیات پرداخت کنند.
عرب مازار اظهارداشت: کلیه اتحادیه هایی که واحدهای آنها زیر 6 میلیون تومان در سال مالیات می دهند در مرحله اول به هیچ وجه مشمول این قانون نمی شوند؛اما واحدهایی بالای 6 میلیون تومان در یک زمان بندی و با انتخاب نمایندگان استانی می توانند در یک تقسیم بندی 6 تا 10 ماهه میزان مالیات و سود خود را مشخص کنند.
وی با اشاره به نگرانی های پیش آمده درخصوص پرداخت مالیات توسط اصناف خاطرنشان کرد: چنانچه مطالبی در کشور پخش شود یا شایعاتی رواج یابد اصناف نباید نگران باشند؛ چراکه احتمال دارد برخی از همکاران ما نیز اشتباها اظهار نظر کنند.
عرب مازار گفت: طی مذاکراتی که با رییس جمهور داشتیم قرار شد تا پرداخت مالیات بر ارزش افزوده توسط اصناف تا اطلاع ثانوی متوقف شود.
وی با بیان اینکه برخی عنوان می کنند چرا زیرساخت ها در اصناف برای اجرای قانون شکل نگرفته است خاطرنشان کرد:قرار نبود این قانون در مرحله اول برای اصناف اجرا شود، چراکه زیرساخت های آن هنوز فراهم نشده است.
رییس سازمان امورمالیاتی در خصوص پرداخت مالیات بر ارزش افزوده توسط صنایع گفت: چطور ایران خودرو از اول خرداد ماه 5/1درصد عوارض و 3 سه درصد تجمیع عوارض دریافت کرده است و از اول مهرماه نیز 3 درصد مالیات بر ارزش افزوده را اعمال کرده؛ اما هیچ نگرانی و التهابی به وجود نیامده است.
عرب مازار پرداخت مالیات را به نفع اصناف دانست و گفت: این مالیات، مالیات بر مصرف است و قرار نیست اصناف آن را پرداخت کنند.
وی ادامه داد: صنوف صادرکننده جزو اولویت های پرداخت مالیات هستند؛ چراکه مالیات خود را پس از پرداخت و صادرات مجددا دریافت می کنند.
اصناف خواهان تعلیق یک ساله هستند
نایب رییس شورای اصناف کشور با بیان اینکه «هم اندیشی سازمان امور مالیاتی با اصناف باید از ماه ها قبل صورت می گرفت» افزود: مجموعه تجربیات دو طرف می توانست این مصوبه مجلس که در قالب مالیات بر ارزش افزوده به عنوان یک کار بزرگ و ملی در کشور اجرایی می شود، را برای پیاده سازی هرچه بهتر هدایت کند.
وی تصریح کرد: ولی متاسفانه هماهنگی های لازم در این قضیه صورت نگرفت و نشست روز دوشنبه تنها حالت یک هم اندیشی برای ورود به عرصه های بعدی اجرای این قانون را داشت.
شکریه با قدردانی از دستور رییس جمهوری برای به تعویق انداختن زمان اجرای این قانون اظهار داشت: پس از 6 ماه این مصوبه از سوی مجلس قابل ممیزی است؛ بنابراین اعتقاد ما این است که باید با مجلس شورای اسلامی رایزنی هایی صورت گیرد تا اجرای این قانون در بخش اصناف مدت زمانی مسکوت بماند تا بتوانیم زیرساخت های لازم برای آن را فراهم کنیم.
وی با انتقاد از شیوه اطلاع رسانی سازمان امور مالیاتی در رسانه های گروهی و اصناف کشور گفت: 6 روز قبل از اجرای این قانون، سازمان امور مالیاتی با برگزاری جلساتی 2 ساعته برای هیات مدیره اتحادیه های صنفی قصد اطلاع رسانی در این زمینه را داشت که برگزاری این جلسات خود انباشته ای از سوالات را در ذهن اصناف به وجود آورد که متاسفانه فرصتی برای طرح آن فراهم نبود.
وی افزود: در نظر گرفتن مدت زمان تعلیق دو ماهه برای اجرای این قانون توسط اصناف کشور کافی نیست، بلکه دو ماه زمان برای برگزاری جلسات کارشناسی نیاز است.
شکریه در پایان تاکید کرد: اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده برای بسیاری از کالاها قابل اجرا و برای برخی از کالاها قابل اجرا نیست، اما تلاش ما این است که با کارکارشناسی مشخص، در فضایی به دور از تنش این قانون را به نحو احسن پیاده سازی کنیم.
عسگر اولادی: زمان مناسب نبود
حبیب ا... عسگراولادی عضو ارشد حزب موتلفه اسلامی، زمان اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده را مناسب ندانست و گفت: قبل از اجرای این قانون باید درباره آن فرهنگ سازی می شد تا تبعات منفی نداشته باشد.
وی تصریح کرد: اصل قانون مالیات بر ارزش افزوده خوب است و اعتراضات نسبت به زمان اجرای آن است نه اصل آن.
دو ماه کافی نیست
رییس شورای اصناف با بیان اینکه این قانون در تیرماه ابلاغ و در اول مهرماه به اجرا گذاشته شد، گفت: زمان دوماه برای اجرای این قانون هیچ گاه عملیاتی نیست؛ چرا که هم اکنون 140کشور قانون مالیات بر ارزش افزوده را اجرا می کنند، اما مدت زمان اجرای آنها 5 تا 8 سال بوده است.
آزاد با بیان اینکه زیرساخت های لازم در میان اصناف برای اجرای این قانون وجود ندارد، اظهار داشت: آموزش ها و اطلاع رسانی لازم برای اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده صورت نگرفته است، ضمن این که به دلیل عدم وجود فرهنگ مالیاتی در کشور، جامعه توان تحمل اجرای این قانون را به صورت ناگهانی ندارد.
رییس شورای اصناف با اشاره به اینکه سازمان امور مالیاتی باید سازگاری های لازم را برای پرداخت مالیات در کشور به وجود بیاورد،
اظهار داشت: اصناف برای تطبیق خود با وضعیت فعلی نیازمند زمان هستند. در حال حاضر فروشندگان به واحدهای صنفی فاکتور نمی دهند، به همین دلیل اصناف نمی توانند خرید و فروش خود را ثبت کنند. این در حالی است که اجرای این قانون هم بدون ثبت و صدور فاکتور امکان پذیر نیست.
بازار تهران بازگشایی شد
قاسم نوده فراهانی، رییس مجمع امور صنفی توزیعی، خدماتی تهران عصر دیروز گفت: بازار طلای تهران و بازار فرش تهران امروز به طور کلی بازگشایی شدند و فقط بخشی از بازار پارچه تعطیل بود که مسوولان اتحادیه بنکداران پارچه مشغول صحبت با آنها برای بازگشایی واحدهای صنفی هستند.
او گفت: جو بازار بسیار خوب و آرام بود و کسبه فعالیت عادی خود را از سر گرفته بودند.
فراهانی تاکید کرد: بر خلاف اعلام رییس جمهور که دریافت هر گونه مبلغی را به عنوان مالیات بر ارزش افزوده غیرقانونی دانسته بودند، اما متاسفانه هنوز هم برخی تولیدکنندگان به خصوص کارخانه های تولید پارچه این مالیات را دریافت می کنند.
به گفته فراهانی حتی برخی بانک ها هم از اول هفته برای ارائه خدمات مثل جابه جایی پول به بهانه مالیات بر ارزش افزوده، مبالغی بیش از قبل دریافت می کردند که این موضوع پیگیری می شود.
80 درصد بازار طلا باز است
رییس اتحادیه طلا و جواهر از بازگشایی 80 درصد بازار طلای تهران خبر داد.
به گفته کوروش گوهربین بازار طلای تهران بدون هیچ مشکلی در حال فعالیت است. 80 درصد مغازه ها باز بوده و 20 درصد باقیمانده بازار نیز به دلیل بی اطلاعی از اطلاعیه جدید مبنی بر توقف مالیات بر ارزش افزوده تا ابلاغ دستورالعمل جدی، بسته است.
خاموش شدن چراغ ها
و اما برگردیم به چند روز پیش، همه چیز از اصفهان آغاز شد. بازاریان این شهر اواخر هفته گذشته دست از کار کشیدند و چراغ حجره های خود را در اعتراض به زودهنگامی اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده، خاموش کردند. ماجرا چنان پیش رفت که رییس سازمان امور مالیاتی و مشاورانش به اصفهان رفتند تا شخصا با مدیران تشکل های صنفی این شهر به گفت و گو و حل و فصل واقعه بپردازند. به دنبال تعطیلی بازار اصفهان، بازاریان تبریز و مشهد نیز به هم صنفی های خود پیوستند پس از آن نوبت به بازاریان پایتخت نشین رسید که راسته عباس آباد را به هیئت ایام تعطیلات رسمی درآوردند. فرمان رییس جمهور مبنی بر تعلیق مالیات ستانی در چنین حال و هوایی صادر شد. بازاریان فرش فروش که اعتراض آنان جلوه هماهنگ تری داشت در گفت و گو با رسانه ها مواردی همچون تورم، رکود و کاهش قدرت خرید مردم را از جمله دلایل اعتراض خود در کنار سرپیچی از مالیات بر ارزش افزوده عنوان می کردند.
توقف قانون چاره ساز نیست
اصناف کشور از زوایای مختلف به این طرح انتقاد کردند، اما محور مشترک سخن آنها درخواست برای تعدیل اجرای این قانون بود و شاید به همین دلیل باشد که رییس مجلس شورای اسلامی هفته گذشته در دیدار با صنعت گران و بازرگانان به آنها وعده داد که در صورت وجود مشکل، مجلس آماده است طرحی را بگذراند تا اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده به تعویق بیفتد. لاریجانی در پاسخ به انتقاد یکی از فعالان اقتصادی در مورد قانون مالیات بر ارزش افزوده گفته بود: شما باید بگویید ما کدام قسمت از آن را می توانیم اصلاح کنیم؛ زیرا مجلس هفتم آن را تصویب و ابلاغ کرده است که امروز برای اصلاح آن باید استدلال قوی ارائه شود و خود قانون گذار نمی تواند جلو آن را بگیرد؛ مگر اینکه استدلال قوی برای تغییر اصلاح آن بیاورد و ما نمی توانیم بگوییم چرا اجرا می کنیم، اما می توانیم بگوییم چرا زودتر اجرا نمی کنیم؛ بنابراین باید راه دیگری پیدا کرد و توقف قانون راه چاره نیست.
افزایش قیمت ها؛ آری یا نه؟
مسوولان سازمان امور مالیاتی کشور تاکید می کنند که سه درصد مالیات بر ارزش افزوده بار تورمی ندارد و به هیچ عنوان باعث گران شدن کالاها
نمی شود. به گفته علی اکبر عرب مازار ـ رییس سازمان امور مالیاتی کشور ـ این طرح اصلا باعث تورم نمی شود چون سه درصد مالیات تجمیع عوارض حذف شده و برای برخی کالاها مثل نوشابه، نرخ مالیاتی 12 درصدی کاهش یافته است، ضمن اینکه در حال حاضر اجرای مالیات بر ارزش افزوده باعث شده است که برخی کالاها به وفور به بازار ریخته شود و به قولی فروشنده زیاد شود و خریدار کم، که خود به خود سطح عمومی قیمت ها پایین می آید.
اما سوال این است که با توجه به ضعف سیستم های نظارتی چه کسی تضمین می کند تولیدکنندگان کالاهای خود را با قیمتی سه درصد کمتر از قبل عرضه کنند تا باعث گرانی کالاها نشود؟
اتفاقاتی در روزهای اخیر افتاده و به نظر می رسد برخی از خرده فروشان کالاهای خود را گران تر به فروش می رسانند تا برای پرداخت سه درصد مالیات بر ارزش افزوده دچار مشکل نشوند.
صنعت گران آماج مالیات
صنعت گران در اجرای این قانون اولین حلقه زنجیره هستند که اخذ سه درصد مالیات بر ارزش افزوده از آنها شروع می شود. ایرادات ساختاری به اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده عمدتا تاکنون از سوی صنعت گران مطرح شده است.
هادی غنیمی فرد، رییس خانه صنعت و معدن ایران می گوید: با اجرای این طرح در واقع تولیدکنندگان علاوه بر تمام گرفتاری هایی که دارند باید مامور وصول مالیات هم بشوند، چراکه در این طرح به تولیدکنندگان تکلیف شده که مالیات را از مشتری بگیرند و به دولت تحویل بدهند گرچه این طرح جایگزین سه درصد نرخ تجمیع عوارض شده است، اما مشکلات بسیاری را برای تولیدکنندگان در پی خواهد داشت.
وی اظهار هر سه ماه یک بار مالیات، در نظر گرفتن جرائم سنگین برای دیرکرد و مشکلات نپذیرفتن اظهارنامه ها از سوی ماموران مالیاتی را از دیگر معایب احتمالی این طرح برمی شمرد.
مالیات سه ماهه چک شش ماهه!
یکی دیگر از انتقادات مطرح شده از سوی صنعت گران فروش های بلندمدت و چکی است که به نظر می رسد قانون گذار برای آن هیچ تمهیدی نیندیشیده است.
با توجه به وضعیت کنونی صنعت کشور بسیاری از تولید کنندگان مجبورند کالاهای خود را برای پخش و توزیع به صورت مدت دار در اختیار شرکت های توزیعی یا بنکداران قرار بدهند و از آنجایی که این فروش چکی در واقع جزو فروش محسوب شده و در صورت حساب های فروش درج می شود پس در پایان دوره سه ماهه سه درصد عوارض مالیات بر ارزش افزوده آن هم توسط سازمان امور مالیاتی اخذ می شود، اما این سوال مطرح می شود که هنگامی که تولید کننده ای کالای خود را مثلا شش ماهه فروخته باشد و هنوز پولی از خریدار دریافت نکرده است چگونه باید سه درصد مالیاتش را بپردازد؟
معاون نظام مالیات بر ارزش افزوده سازمان امور مالیاتی این موضوع را به قانون مربوط می داند و توضیح می دهد: با توجه به اینکه دوره مالیات بر ارزش افزوده سه ماه و زمان تسلیم اظهار نامه 15 روز پیش بینی شده قطعا چک هایی که دراین مدت سه ماه و 15 روزه تسویه می شوند مشکلی بابت پرداخت آن سه درصد ندارند، اما در مورد چک هایی که زمانی بیش از آن دارند قانون گذار مودی را موظف به پرداخت در آن دوره سه ماهه کرده است.
او ادامه می دهد: قانون گذار تصریح کرده است که مودیان حق ندارند بدون اجازه دولت مال دولت که همان سه درصد است را قسطی کنند؛ یعنی مودی حق دارد مال خود را قسطی بفروشد، اما باید سه درصد دولت را از خریدار اخذ و به حساب دولت واریز کند. حال با توجه به اوضاع صنعت کشور که بسیاری از تولیدکنندگان مجبورند اجناس خود رابه صورت چکی و اقساطی به فروش برسانند آیا گرفتن هر سه ماه یک بار مالیات برای کالاهایی که هنوز پول آنها برنگشته است به زیان تولیدکننده نیست؟
با این حال اصناف حرف خود را به کرسی نشاندند و بازی را بردند. اکنون باید دید که آیا «تا اطلاع ثانوی» فرهنگ سازی مالیاتی شکل خواهد گرفت و اصناف کشور قانون را اجرا خواهند کرد.
عکس ها: آکو سالمی و حمید جانی پور

بازار تهران، روز دوشنبه 22/7/87