تاريخ : دوشنبه 15 مهر 1387

شیوخ « خلیج فارس » اهرم توسعه آلومینیوم را کشیدند فرصت طلایی برای صنعت خاکستری ایران

آیا صنعت آلومینیوم ایران می تواند از فرصت به وجود آمده استفاده کند. اکنون غول های آلومینیوم، توسعه این صنعت را در کشورهای حاشیه خلیج فارس به حالت تعلیق در آورده اند.

متال بولتن در جدیدترین شماره خود، از انصراف شرکت های بزرگ آلومینیوم برای توسعه فلز خاکستری خبر داده است. علت این امر آن طور که «متال بولتن» به نقل از شیوخ خلیج فارس آورده، استفاده از گاز طبیعی در صنایع دیگر برای دستیابی به سود مضاعف است. در حالی که سه سال پیش کارشناسان اعتقاد داشتند، در آینده ظرفیت تولید آلومینیوم در خاورمیانه و چین توسعه قابل توجهی خواهد یافت، امروزه عقیده آن کارشناسان رنگ باخته و نگاه ها به استفاده از گاز طبیعی در صنایع دیگر دوخته شده است.
چشمک صنایع شیمیایی
به نوشته این نشریه، دولت امارات اکنون ترجیح می دهد
گاز طبیعی را برای سرمایه گذاری در صنایع پرسود نظیر مواد شیمیایی، کود کشاورزی و صنایع مرتبط با گاز طبیعی مایع به جریان اندازد.
پیشرفت در تکنولوژی ال.ان.جی دسترسی به آن را برای بازار جهانی آسان تر کرده، طوری که مشتریان آسیایی پول بیشتری برای گاز طبیعی خرج می کنند. در این شرایط پیش بینی ها نشان داده، بازار انرژی در کشورهای عرب تا سال 2020 با بیش از 46درصد رشد تقاضا مواجه خواهد شد.
طرح 3میلیارد دلاری دبی در کما
دو ماه پیش نیز آلکان (آلومینیوم کانادا) که از غول های صنایع آلومینیوم جهان محسوب می شود، هشدار داده بود، طرح 3میلیارد دلاری خود را در دبی کنار می گذارد. آن شرکت علت در پیش بودن چنین تصمیمی را نبود برق کافی برای تولید آلومینیوم عنوان کرده بود. پروژه فوق قرار بود با سرمایه گذاری مشترک دولت ابوظبی به اجرا درآید، اما امروزه تامین برق آن به علت کمبود و گرانی گاز به مانعی بزرگ تبدیل شده است.
این در حالی است که کشورهای عضو اتحادیه عرب در دوازدهمین کنفرانس آلومینیوم در سال 2006 اعلام کردند، در نظر دارند 25میلیارد دلار در صنعت آلومینیوم سرمایه گذاری کنند طوری که تنها عربستان 10میلیارد دلار از این رقم را تقبل خواهد کرد.10میلیارد دلار دیگر نیز توسط دیگر شیخ نشین های حاشیه خلیج فارس سرمایه گذاری خواهد شد. این برنامه ها به سبب آن شکل گرفته بود که با افزایش تقاضا در دهه آتی تولید شمش آلومینیوم به دو برابر رقم فعلی می رسد. در سال گذشته تولید این فلز به 32میلیون تن رسید.
این در حالی است که کشورهای حوزه آمریکای شمالی و اروپای غربی به سبب آلودگی این صنعت برای محیط زیست و نیز گرانی هزینه برق، همزمان به کاهش تولید آلومینیوم روی آورده اند. در حال حاضر نزدیک به نیمی از هزینه های تولید آلومینیوم معطوف به انرژی (برق) است.
کارشناسان می گویند دو عامل فوق سبب می شود تا سال آینده (2009) 5/6میلیون تن از ظرفیت ها از مدار تولید خارج شود.
خبرنگار ما می نویسد حال سوال این است که آیا ایران با دراختیار داشتن گاز برای تولید برق و نیز موقعیت استراتژیک آب های خلیج فارس، می تواند از فرصتی که کشورهای دیگر خلق کرده اند، بهره کافی ببرد.
طبق برنامه چهارم توسعه قرار است ظرفیت تولید آلومینیوم به 660هزار تن برسد. اگر چه طی 4دهه اخیر تنها 230هزار تن ظرفیت ایجاد شده است با این حال امسال وزارت صنایع و معادن و در راس آن ایمیدرو وعده داده ظرفیت تولید فلز خاکستری را به 550هزار تن یعنی 2برابر ظرفیت 40 سال اخیر ارتقا دهد.
طرح های 147هزار تنی هرمزآل و توسعه المهدی، نوسازی ایرالکو، در کنار پروژه هایی در کرمان و خراسان رضوی (سبزوار) نویدبخش دوره ای جدید در صنعت آلومینیوم ایران است. در این میان تنها با ورود هرمزآل به مدار تولید، ظرفیت فعلی حدود 150هزار تن افزایش می یابد.
مرتضی مرجانی مدیرعامل ایرالکو با اشاره به تغییر نگرش شیوخ خلیج فارس به خبرنگار ما گفت: ایران مدت ها است که برنامه توسعه ای خود را تعریف کرده و در آن مسیر در حرکت است. مرجانی تاکید کرد: بعید است ایران نیز همچون آن کشورها گاز را تنها معطوف به صنایع پرسود کند چراکه گاز طبیعی فراوان، استفاده آن در صنایع آلومینیوم (برای تولید برق) را توجیه پذیر می کند.
تاثیر قیمت
وی در عین حال عامل موثر در این صنعت را قیمت و تقاضای جهانی می داند.
به گفته وی اگر امسال و سال های آتی با افزایش عرضه همراه باشیم قیمت های آلومینیوم در مسیر سراشیبی قرار می گیرد. چراکه اکنون آمریکا و چین مصرف خود را از دست داده اند. از آن مهم تر رکود بخش مسکن آمریکا است که مصرف این فلز را کاهش داده است. وی ادامه داد: عوامل فوق باعث شد بهای هر تن شمش آلومینیوم از متوسط 2700 دلار سال گذشته به 2200 دلار روزهای جاری برسد و این خود در تصمیم گیری کشورهای همجوار و سرمایه گذاران موثر است.
وی در پایان سخنانش گفت: اعتقاد دارم تسریع در اجرای طرح های توسعه ای بتواند فرصت مناسبی را برای صنعت آلومینیوم ایران خلق کند.